NAJSŁAWNIEJSZE SŁOWA XX WIEKU

Gazeta Wyborcza - 31/12/1999

WYBRAŁ ARTUR DOMOSŁAWSKI

NAJSŁAWNIEJSZE SŁOWA XX WIEKU

Historię ludzkości w naszym wieku ukształtowały dwa czynniki - rozwój nauk ścisłych i technologii oraz wielkie burze ideologiczne, które zmieniły losy całej ludzkości: rewolucja rosyjska oraz jej następstwa - prawicowe i lewicowe tyranie totalitarne i wybuch nacjonalizmu, rasizmu i nietolerancji religijnej.

ISAIAH BERLIN, FILOZOF
Mów łagodnie i miej przy sobie gruby kij, a zajdziesz daleko.

TEODOR ROOSEVELT, PREZYDENT USA, 1901
Niech inni się bawią w hodowanie kwiatów czy socjalizmu, czy czego innego w wychodkowej (nawet nie klozetowej) atmosferze - ja nie mogę! Chcę zwyciężyć, a bez walki, i to walki na ostre, jestem nie zapaśnikiem nawet, ale wprost bydlęciem, okładanym kijem czy nahajką. Ostatnią moją ideą jest konieczność wytworzenia w każdej partii, a tym bardziej naszej [PPS-Frakcja Rewolucyjna], funkcji siły fizycznej, przemocy brutalnej, że użyję tak nieznośnego dla uszu "humanitarystów" określenia (histeryczne panny, nie znoszące drapania po szkle, ale znoszące pranie ich po pysku).

JÓZEF PIŁSUDSKI W LIŚCIE DO FELIKSA PERLA, 1908
Jestem Polakiem - a więc mam obowiązki polskie...

ROMAN DMOWSKI, MYŚLI NOWOCZESNEGO POLAKA, 1903
To nic.

OSTATNIE SŁOWA ARCYKSIĘCIA FERDYNANDA, ZASTRZELONEGO 28 CZERWCA 1914 W SARAJEWIE. ZBRODNIA TA DAŁA POCZĄTEK I WOJNIE ŚWIATOWEJ
Wróćcie, zanim liście opadną z drzew.

WILHELM II, CESARZ NIEMIEC, DO ŻOŁNIERZY IDĄCYCH NA FRONT, SIERPIEŃ 1914
Mój środek się cofa, prawe skrzydło w odwrocie, sytuacja jest doskonała. Będę atakował.

Z TELEGRAMU MARSZAŁKA FRANCJI FERDYNANDA FOCHA W CZASIE BITWY NAD MARNĄ WE WRZEŚNIU 1914
Rewolucja to nie przechadzka po Newskim Prospekcie.

WŁODZIMIERZ LENIN
Dziś o 11 rano skończyła się wojna, najokrutniejsza, najstraszniejsza z wojen, jakich doświadczyła ludzkość. Mam nadzieję, iż wolno nam powiedzieć, że tego historycznego poranka skończyła się też epoka wojen.

DAVID LLOYD GEORGE, PREMIER BRYTYJSKI, 11 LISTOPADA 1918
To nie jest traktat pokojowy, to jest zawieszenie broni na 20 lat.

FERDYNAND FOCH O TRAKTACIE W WERSALU, 1919
Wam kury szczać prowadzić, a nie politykę robić.

JÓZEF PIŁSUDSKI DO WSPÓŁPRACOWNIKÓW PO PRZYJEŹDZIE Z MAGDEBURGA DO WARSZAWY, 11 LISTOPADA 1918, O SOCJALISTYCZNYM RZĄDZIE POWOŁANYM KILKA DNI WCZEŚNIEJ
Piłsudski wysiadł z socjalistycznego tramwaju na przystanku "Niepodległość".

ADOLF NOWACZYŃSKI, PUBLICYSTA I PISARZ ZWIĄZANY Z OBOZEM NARODOWYM, 1919
Państwo to specjalna organizacja siły, przemocy w celu uciskania jakiejś klasy. Sąd nie powinien uchylać się od stosowania terroru; takie zapewnienie byłoby oszukiwaniem siebie lub innych - powinien natomiast uzasadnić i zalegalizować go pryncypialnie, jasno, bez fałszu i bez upiększania.

WŁODZIMIERZ LENIN, "PAŃSTWO I REWOLUCJA", 1917; LIST DO DMITRIJA KURSKIEGO, 1922
Człowiek stosujący przemoc jest większym niewolnikiem od tego, który cierpi z jej powodu.

LEW TOŁSTOJ, PISARZ ROSYJSKI, ZM. 1910
To zupełnie naturalne, że władza robotnicza i chłopska zabija swoich wrogów jak wszy.

MAKSYM GORKI, PISARZ, INICJATOR REALIZMU SOCJALISTYCZNEGO W ZSRR
Kapitaliści sprzedadzą nam sznurek, na którym ich powiesimy.

WŁODZIMIERZ LENIN
Nieważne, kto głosuje, ważne, kto liczy głosy.

JÓZEF STALIN
Nie można mieć nadziei na skierowanie świata ku lepszym drogom, o ile się jednostek nie skieruje ku lepszemu.

MARIA SKŁODOWSKA-CURIE
Szerokie masy ludu łatwiej ulegają wielkiemu kłamstwu niż małemu.

ADOLF HITLER, "MEIN KAMPF"
Kto chce się uwolnić od prawdy, najczęściej dusi ją słowami.

TOMASZ MANN, PISARZ NIEMIECKI
Jeśli Żyd za pomocą swej marksistowskiej wiary podbije narody tego świata, to jego korona stanie się żałobnym wieńcem ludzkości.

ADOLF HITLER, "MEIN KAMPF"
Jeżeli moja teoria względności okaże się słuszna, Niemcy powiedzą, że jestem Niemcem, a Francuzi, że obywatelem świata. Jeśliby miała się okazać błędna, Francja oświadczyłaby, że jestem Niemcem, a Niemcy, że jestem Żydem.

ALBERT EINSTEIN, PRZEMÓWIENIE NA SORBONIE, 1929
Myśmy tak odbiegli od innych narodów, że święcimy klęski, gdy tamte święcą zwycięstwa.

ROMAN DMOWSKI, 1925
Faszyzm jest religią; XX wiek będzie znany w dziejach jako wiek faszyzmu.

BENITO MUSSOLINI PO DOJŚCIU HITLERA DO WŁADZY, 1933
Obiektywnie socjaldemokracja jest umiarkowanym skrzydłem faszyzmu.

JÓZEF STALIN
Gdy słyszę słowo "kultura", odbezpieczam rewolwer.

SŁOWA GRAFOMAŃSKIEJ SZTUKI HANNSA JOHSTA, POWTÓRZONE PRZEZ MARSZAŁKA III RZESZY HERMANNA GOERINGA
Siła polityczna wyrasta z lufy karabinu.

MAO ZEDONG, 1936
Mniej należy obawiać się głodu niż złych myśli.

HENRYK MANN, PISARZ NIEMIECKI, BRAT TOMASZA
Ja tego, proszę pana, nie nazywam Konstytucją, ja to nazywam konstytutą. I wymyśliłem to słowo, bo ono najbliższe jest do prostituty. Pierdel, serdel, burdel.

JÓZEF PIŁSUDSKI O KONSTYTUCJI I POLSCE, LATA 20. I 30.
Walkę stworzyła natura, nienawiść jest wynalazkiem człowieka.

KAREL CAPEK, PISARZ CZESKI, ZM. 1938
No pasaran [Nie przejdą]

OKRZYK OBROŃCÓW REPUBLIKI W CZASIE HISZPAŃSKIEJ WOJNY DOMOWEJ 1936-39
Człowieka można zniszczyć, ale nie pokonać.

ERNEST HEMINGWAY
Cóż za smutna epoka, w której łatwiej rozbić atom, niż zniszczyć przesąd.

ALBERT EINSTEIN
Jeżeli jest tak dobrze, to dlaczego jest tak źle.

POWIEDZENIE UŻYWANE PRZEZ EUGENIUSZA KWIATKOWSKIEGO, TWÓRCĘ GDYNI, MINISTRA PRZEMYSŁU I HANDLU
Dobrze jest, psiakrew, a kto powie, że nie, to go w mordę!

STANISŁAW I. WITKIEWICZ, "POŻEGNANIE JESIENI", 1927
Przywożę wam pokój.

NEVILLE CHAMBERLAIN, BRYTYJSKI PREMIER PO POWROCIE Z KONFERENCJI W MONACHIUM 1938 R.
Mieli do wyboru wojnę albo hańbę. Wybrali hańbę. A wojnę będą mieli i tak.

WINSTON CHURCHILL PO POWROCIE PREMIERA CHAMBERLAINA Z MONACHIUM
Czy warto umierać za Gdańsk?

TYTUŁ ARTYKUŁU MARCELA DEATA, 5 MAJA 1939
Pokój jest rzeczą cenną i pożądaną. Ale my w Polsce nie znamy pojęcia pokoju za wszelką cenę. Jest jedna tylko rzecz w życiu ludzi, narodów i państw, która jest bezcenna, i tą rzeczą jest honor.

JÓZEF BECK, MINISTER SPRAW ZAGRANICZNYCH II RP, W SEJMIE, 5 MAJA 1939
Nie tylko nie damy całej sukni, ale nawet guzika nie damy.

EDWARD RYDZ-ŚMIGŁY, MARSZAŁEK POLSKI, 6 SIERPNIA 1939
Bądźcie bez litości, bądźcie brutalni... [Dżyngis-Chan] rzucił na śmierć miliony kobiet i dzieci świadomie i z lekkim sercem - historia widzi w nim tylko wielkiego założyciela państw. Obecnie tylko na wschodzie umieściłem oddziały SS Totenkopf, dając im rozkaz nieugiętego i bezlitosnego zabijania kobiet i dzieci polskiego pochodzenia i polskiej mowy, bo tylko tą drogą zdobyć możemy potrzebną nam przestrzeń życiową.

ADOLF HITLER NA ODPRAWIE DOWÓDCÓW, 22 SIERPNIA 1939
Człowiek hołduje chętniej dobru niźli złu, ale warunki nie sprzyjają mu.

BERTOLT BRECHT, NIEMIECKI DRAMATOPISARZ
Koła rządzące Polski chełpiły się "trwałością" państwa i "potęgą" armii. Okazało się, że wystarczyło krótkie natarcie wojsk niemieckich, a następnie Armii Czerwonej, by nic nie pozostało po tym bękarcie traktatu wersalskiego, żyjącym z ucisku niepolskich narodowości.

WIACZESŁAW MOŁOTOW, MINISTER SPRAW ZAGRANICZNYCH ZSRR, 31 PAŹDZIERNIKA 1939
Zadaniem szkoły ludowej dla nie niemieckiej ludności Wschodu ma być tylko: proste liczenie najwyżej do 500, pisanie nazwiska... czytania nie uważam za konieczne.

HEINRICH HIMMLER, JEDEN Z PRZYWÓDCÓW; III RZESZY, 1940
Arbeit macht frei [Praca czyni wolnym]

NAPIS NA BRAMIE OBOZU ZAGŁADY W OŚWIĘCIMIU
Każdy bez wyjątku Żyd, którego pochwycimy, będzie podlegać eksterminacji. Jeżeli nie uda nam się teraz zniszczyć biologicznych podstaw żydostwa, to pewnego dnia Żydzi zniszczą naród niemiecki.

HIMMLER DO RUDOLFA HESSA, KOMENDANTA OBOZU W OŚWIĘCIMIU, 1941
Tylko jeszcze jedna niezbędna masakra kapitalistów albo komunistów, lub faszystów, lub chrześcijan, lub heretyków, a już znajdziemy się w złotej przyszłości.

ALDOUS HUXLEY, PISARZ ANGIELSKI, 1944
Wbrew wszystkiemu wierzę jeszcze, że ludzie są w głębi serca naprawdę dobrzy.

Z "DZIENNIKA ANNY FRANK", 1944
Człowiek może był kiedyś dobry, ale z pewnością było to bardzo dawno.

JEAN PAUL SARTRE, FILOZOF FRANCUSKI
Mało jest zalet, których by Polacy nie mieli, i mało błędów, których udałoby im się uniknąć.

WINSTON CHURCHILL, 1945
Gdybym tylko wiedział, powinienem był zostać zegarmistrzem.

ALBERT EINSTEIN, KOMENTUJĄC SWOJĄ ROLĘ W SKONSTRUOWANIU BOMBY ATOMOWEJ
Technicznie żyjemy w epoce atomowej, uczuciowo ciągle w epoce kamiennej.

ERICH FROMM, FILOZOF
Demokracja to najgorsza forma rządu, z wyjątkiem wszystkich innych form.

WINSTON CHURCHILL, 1947
Władza nie jest środkiem, ale celem. Nie wprowadza się dyktatury po to, aby ochronić rewolucję; robi się rewolucję po to, aby ustanowić dyktaturę.

GEORGE ORWELL W GŁOŚNEJ ANTYUTOPII "ROK 1984", 1949
Władzy raz zdobytej nie oddamy nigdy!

WŁADYSŁAW GOMUŁKA, I SEKRETARZ PPR, NA POSIEDZENIU RZĄDU LUBELSKIEGO W MOSKWIE, CZERWIEC 1945
Ile dywizji ma papież?

JÓZEF STALIN NA KONFERENCJI W POCZDAMIE, 1945, ODPOWIEDŹ NA SŁOWA CHURCHILLA, ŻE PAPIEŻOWI NIE SPODOBA SIĘ PRZEJĘCIE WŁADZY W POLSCE PRZEZ KOMUNISTÓW
Do komunizmu nie dotarłem przez Marksa. To Ewangelia doprowadziła mnie do niego.

ANDRE GIDE; PISARZ FRANCUSKI
Opium dla intelektualistów.

TYTUŁ KSIĄŻKI FRANCUSKIEGO FILOZOFA RAYMONDA ARONA O KOMUNIZMIE
Zawsze znajdzie się odpowiednia filozofia do braku odwagi.

ALBERT CAMUS, FRANCUSKI PISARZ I FILOZOF
Zakończenie wojny nie przyniosło Polakom wyzwolenia, tam w tej przesmutnej środkowo-wschodniej Europie, stało się ono wymianą jednej nocy na drugą, wymianą zbirów Hitlera na zbirów Stalina. Gdy w kawiarniach paryskich rozmaite szlachetne duchy witały radosnym pieniem "wydobycie się ludu polskiego z feudalnego ucisku", w Polsce po prostu ten sam zapalony papieros przechodził z ręki do ręki, by przypiekać nadal człowieczą skórę.

WITOLD GOMBROWICZ, "TESTAMENT"
Kto nie wierzy w cuda, ten nie jest realistą.

DAWID BEN GURION PO POWSTANIU PAŃSTWA IZRAEL, 1948
Algieria tatusia już nie istnieje.

CHARLES DE GAULLE, PO UTRACIE PRZEZ FRANCJĘ KOLONII W ALGIERII, 1959
Dwie mapy świata - z pierwszej i drugiej połowy XX wieku; z pierwszej połowy - państwa niepodległe stanowią nieliczną grupę. Poza ich granicami świat jest wielką kolonią..., władztwem kilku mocarstw-posiadaczy. Mapa z końca naszego wieku - to ponad 180 niepodległych (choć często tylko formalnie) państw. Kolonie zniknęły z mapy świata. Dominacja silniejszych nad słabszymi przybrała inne, bardziej subtelne i złożone formy.

RYSZARD KAPUŚCIŃSKI, "LAPIDARIUM II"
Zwyciężajcie nienawiść miłością, nieprawdę - prawdą, przemoc - cierpieniem.

MAHATMA GANDHI, PRZYWÓDCA NIEPODLEGŁYCH INDII
Dla osiągnięcia celu politycznego można poświęcić w ofierze połowę ludzkości.

MAO ZEDONG, PRZYWÓDCA KOMUNISTYCZNYCH CHIN, 1957
Każdy rewolucjonista kończy jako ciemiężca lub heretyk.

ALBERT CAMUS, "CZŁOWIEK ZBUNTOWANY", 1951
Jedna śmierć to tragedia, milion - to statystyka.

PRZYPISYWANE JÓZEFOWI STALINOWI
Rosyjski komunizm jest nieślubnym dzieckiem Karola Marksa i Katarzyny Wielkiej.

CLEMENT ATTLEE, POLITYK BRYTYJSKI, 1956
Każdy prowokator czy szaleniec, który odważy się podnieść rękę przeciw władzy ludowej, niech będzie pewien, że mu tę rękę władza odrąbie...

JÓZEF CYRANKIEWICZ, PREMIER PRL, PODCZAS BUNTU ROBOTNIKÓW W POZNANIU, 1956
Analfabeci muszą dyktować.

STANISŁAW JERZY LEC, NAJSŁYNNIEJSZY POLSKI AFORYSTA, "MYŚLI NIEUCZESANE", 1957
Ojczyzna albo śmierć. Zwyciężymy!

HASŁO FIDELA CASTRO RZUCONE DYKTATURZE BATISTY, 1953
Cuba si, Yanquis no [Kuba tak, Jankesi nie!].

HASŁO SOLIDARNOŚCI AMERYKI ŁACIŃSKIEJ Z REWOLUCYJNĄ KUBĄ Z KOŃCA LAT 50.
Gdy daję biednym chleb, nazywają mnie świętym. Gdy pytam, dlaczego biedni nie mają chleba, nazywają mnie komunistą.

ABP HELDER CAMARA Z BRAZYLII, PROROK TEOLOGII WYZWOLENIA, LATA 60.
Jestem Berlińczykiem.

JOHN F. KENNEDY, PREZYDENT USA, W BERLINIE ZACHODNIM, 1963
My wam jeszcze pokażemy, gdzie raki zimują.

NIKITA CHRUSZCZOW, PRZYWÓDCA ZSRR 1958-64, DO ZACHODNICH DZIENNIKARZY
Nie pytajcie, co kraj może zrobić dla was; pytajcie, co wy możecie zrobić dla kraju.

JOHN F. KENNEDY
Niech zobaczą, co zrobili.

JACQUELINE KENNEDY, POKAZUJĄC KREW NA SUKNI PO ŚMIERCI MĘŻA JOHNA F. KENNEDY'EGO, 22 LISTOPADA 1963
Czarne jest piękne.

STOKELY CARMICHAEL, BOJOWNIK O PRAWA CZARNYCH W USA; SLOGAN POWTARZANY PRZEZ MARTINA L. KINGA
Miałem sen, że pewnego dnia czworo moich małych dzieci będzie żyło w społeczeństwie, które nie będzie ich osądzało wedle koloru skóry, lecz wedle ich charakterów.

MARTIN LUTHER KING, PODCZAS MARSZU NA WASZYNGTON PRZECIW SEGREGACJI RASOWEJ, 1963; ZASTRZELONY W 1968
Nie jest łatwo rządzić krajem, który ma 246 gatunków sera.

CHARLES DE GAULLE, PREZYDENT FRANCJI
Piekło to inni.

JEAN PAUL SARTRE, FILOZOF FRANCUSKI
Każdy może zostać papieżem, najlepszy dowód, że ja nim zostałem.

PRZYPISYWANE PAPIEŻOWI JANOWI XXIII
Pius XII był bliżej Boga, ale Jan XXIII jest bliżej nas.

WŁOSKIE PORZEKADŁO Z LAT 60.
Jesteśmy sławniejsi od Chrystusa.

JOHN LENNON, LIDER THE BEATLES, 1966; ZASTRZELONY PRZEZ SZALEŃCA W 1980
Wszyscy chcą rozumieć malarstwo; dlaczego nie próbują rozumieć śpiewu ptaków?

PABLO PICASSO, MALARZ
Kobieta tak potrzebuje mężczyzny, jak ryba potrzebuje roweru.

GLORIA STEINEM, ZAŁOŻYCIELKA FEMINISTYCZNEGO MAGAZYNU "MS.", 1970
Gdyby mężczyźni zachodzili w ciążę, aborcja byłaby sakramentem.

FLORYNCE KENNEDY, MAGAZYN "MS.", MARZEC 1973
Zabrania się zabraniać.

HASŁO MŁODZIEŻOWEJ REWOLTY W PARYŻU, MAJ 1968
Nie wierz nikomu po trzydziestce.

HASŁO REWOLTY MŁODZIEŻOWEJ LAT 60.
Make love not war [Czyń miłość, nie wojnę].

HASŁO RUCHÓW POKOJOWYCH W CZASIE WOJNY W WIETNAMIE 1965-73
W epoce potęgi atomowej byłoby nonsensem uważać wojnę za odpowiedni środek przywrócenia naruszonych praw.

JAN XXIII
Polityka jest sprawą zbyt poważną, aby powierzać ją politykom.

CHARLES DE GAULLE W ODPOWIEDZI NA KRYTYKĘ, ŻE JEST DOBRYM ŻOŁNIERZEM, A KIEPSKIM POLITYKIEM; PARAFRAZA POWIEDZENIA: "WOJNA JEST SPRAWĄ ZBYT POWAŻNĄ, ABY POWIERZAĆ JĄ GENERAŁOM"
Władza to największy afrodyzjak.

HENRY KISSINGER, POLITYK USA, 1971
Wierzę, że tam w górze jest coś, co czuwa nad nami. Niestety, jest to rząd.

PRZYPISYWANE WOODY ALLENOWI, AMERYKAŃSKIEMU REŻYSEROWI I PISARZOWI
Ja rozumiem, że Polak może mieć tylko jedną ojczyznę, ale dlaczego to ma być Egipt?

ANTONI SŁONIMSKI, POETA, PO PRZEMÓWIENIU GOMUŁKI W 1967, W KTÓRYM PRZYWÓDCA PZPR OSKARŻYŁ POLAKÓW ŻYDOWSKIEGO POCHODZENIA O SYMPATYZOWANIE Z IZRAELEM W WOJNIE IZRAELSKO-ARABSKIEJ; PRZEMÓWIENIE ROZPOCZĘŁO ANTYSEMICKĄ KAMPANIĘ, KTÓREJ APOGEUM BYŁY WYDARZENIA MARCA '68
Studenci do nauki! Pisarze do pióra! Syjoniści do Dajana!

HASŁA PROPAGANDY KOMUNISTYCZNEJ PRZECIWKO PROTESTOM STUDENTÓW I INTELIGENCJI W MARCU '68
To mały krok dla człowieka, dla ludzkości - krok olbrzymi.

NEIL ARMSTRONG, PIERWSZY CZŁOWIEK NA KSIĘŻYCU, 21 LIPCA 1969
Jesteśmy coraz bliżsi odkrycia Boga przez naukę. Drżę wtedy o Jego los.

STANISŁAW JERZY LEC
Pomożecie?

EDWARD GIEREK, PRZYWÓDCA PZPR 1970-80, DO ROBOTNIKÓW WYBRZEŻA PO GRUDNIU 1970
Jesteśmy ciągle więźniami komunizmu, a przecież dla nas w Rosji komunizm jest zdechłym psem, podczas gdy dla wielu ludzi na Zachodzie jest ciągle żyjącym lwem.

ALEKSANDER SOŁŻENICYN, ROSYJSKI PISARZ, WIĘZIEŃ GUŁAGU, KONIEC LAT 70.
Nie lękajcie się!

JAN PAWEŁ II W HOMILII INAUGURUJĄCEJ PONTYFIKAT, 1978
Bądź wierny Idź

ZBIGNIEW HERBERT, "PRZESŁANIE PANA COGITO", 1974
Zamiast palić komitety, zakładajcie własne.

JACEK KUROŃ, DZIAŁACZ KOMITETU OBRONY ROBOTNIKÓW, 1979
Niech zstąpi Duch Twój i odnowi oblicze ziemi! Tej ziemi.

JAN PAWEŁ II W HOMILII NA PLACU ZWYCIĘSTWA, CZERWIEC 1979
Rzeczywiście dogadaliśmy się tak jak Polak z Polakiem. Bez użycia siły.

LECH WAŁĘSA PRZED PODPISANIEM POROZUMIEŃ GDAŃSKICH, 31 SIERPNIA 1980
Socjalistycznej Polski, bratniej Polski nie opuścimy w biedzie i nie damy jej skrzywdzić!

LEONID BREŻNIEW, PRZYWÓDCA ZSRR, LUTY 1981
Tak jak nie ma odwrotu od socjalizmu, tak nie ma powrotu do błędnych metod i praktyk sprzed sierpnia 1980 roku.

WOJCIECH JARUZELSKI W DNIU WPROWADZENIA STANU WOJENNEGO 13 GRUDNIA 1981
Zima wasza, wiosna nasza! Nie ma wolności bez "Solidarności"!

HASŁA RUCHU "SOLIDARNOŚĆ" PO 13 GRUDNIA 1981
Panie Gorbaczow, niech pan zburzy ten mur!

RONALD REAGAN, PREZYDENT USA, 1987
Socjalizm albo śmierć!

FIDEL CASTRO, PRZYWÓDCA KOMUNISTYCZNEJ KUBY
Polityka nie jest sztuką tego, co możliwe, lecz tego, co niemożliwe.

VACLAV HAVEL, BYŁY WIĘZIEŃ I DYSYDENT, OBECNIE PREZYDENT CZECH
Lawina bieg od tego zmienia, po jakich toczy się kamieniach...

CZESŁAW MIŁOSZ, "TRAKTAT MORALNY"
Tragedią klasycznego liberalizmu, a także utopijnego socjalizmu, była wiara, iż ludzie w każdym pokoleniu i w każdej nowej umowie społecznej mogą odrzucić przeszłość i przebudować od nowa swe instytucje. Ludzie w pewnych granicach mogą zmieniać i siebie samych, i społeczeństwo, ale wiedzy o własnej potędze towarzyszyć musi świadomość jej ograniczeń. Jest to najstarsza i najtrwalsza prawda o kondycji ludzkiej, jeśli ta ma nadal ludzką pozostać.

DANIEL BELL, AMERYKAŃSKI FILOZOF, W KSIĄŻCE "KULTUROWE SPRZECZNOŚCI KAPITALIZMU"
...w ostatnich latach wyraźnie zwycięża pogląd o wyższości liberalnej demokracji, która pokonała rywalizujące z nią monarchię dziedziczną, faszyzm i w końcu komunizm. Może ona wyznaczyć "ostatnią fazę ideologicznej ewolucji ludzkości", a tym samym ukonstytuować "ostateczną formę rządu", która stanowić będzie rzeczywisty "koniec historii".

FRANCIS FUKUYAMA, AMERYKAŃSKI FILOZOF, "KONIEC HISTORII"
Historia uczy, że demokracja bez wartości łatwo przemienia się w jawny lub zakamuflowany totalitaryzm.

JAN PAWEŁ II, ENCYKLIKA "CENTESIMUS ANNUS", 1991
Dla mnie demokracja parlamentarna to pokojowa wojna wszystkich ze wszystkimi.

LECH WAŁĘSA, NA SPOTKANIU Z ROBOTNIKAMI W PUCKU, MAJ 1990
Przeszłość odkreślamy grubą linią.

PREMIER TADEUSZ MAZOWIECKI, 24 SIERPNIA 1989
Jestem za, a nawet przeciw.

LECH WAŁĘSA
Nie jest ważne, czy w Polsce będzie kapitalizm, wolność słowa, czy będzie dobrobyt - najważniejsze, aby Polska była katolicka.

HENRYK GORYSZEWSKI, POLITYK ZCHN, LUTY 1993
Róbta, co chceta.

JERZY OWSIAK, DZIAŁACZ SPOŁECZNY
Chcieliśmy jak najlepiej, a wyszło tak jak zawsze.

WIKTOR CZERNOMYRDIN, PREMIER WSPÓLNOTY NIEPODLEGŁYCH PAŃSTW 1992-98
Być może nie umiemy dobrze pracować czy handlować, ale bić się umiemy znakomicie. I niech inni o tym pamiętają.

SLOBODAN MILOSZEVIĆ, PREZYDENT NOWEJ JUGOSŁAWII, W 600-LECIE PORAŻKI SERBÓW NA KOSOWYM POLU
Generał Mladić tu jest. Nikt was nie skrzywdzi.

GENERAŁ RADKO MLADIĆ, DOWÓDCA WOJSK BOŚNIACKICH SERBÓW, DO MUZUŁMAŃSKICH DZIECI W ZDOBYTEJ SREBRENICY, TUŻ PRZED WYMORDOWANIEM 8 TYS. LUDZI
Właściwie coraz trudniej jest już nam powiedzieć, że Amerykanie i Somalijczycy żyją w tym samym świecie.

RYSZARD KAPUŚCIŃSKI "GAZETA WYBORCZA", 24 GRUDNIA 1999
Dla mnie to nic. Nowe milenium, nowy wiek czy nowy rok. Dla mnie to jeszcze kolejny dzień, kolejna noc. Słońce, księżyc, gwiazdy pozostaną te same.

DALAJLAMA, 1999

Wybrał Artur Domosławski

Korzystałem z kilkudziesięciu książek oraz podpowiedzi, których nie sposób tu wyliczyć. Najbardziej pomocne były: "Słownik wydarzeń, pojęć i legend XX wieku" Władysława Kopalińskiego, "Skrzydlate słowa" Henryka Markiewicza i Andrzeja Romanowskiego oraz "Myślę, więc jestem..." Czesławy i Joachima Glensków